2026/27
← Terug MTA-EMP – Bijvak Kwalitatief-empirisch onderzoek (optioneel)
Studiegids 2026/27
MTA-EMP
Bijvak Kwalitatief-empirisch onderzoek (optioneel)
PeriodeC
DocentBosman, Jasper
OpleidingMaster keuzevakken
2 Leerdoelen

De student:

  • een plan schrijven voor een kwalitatief-theologisch onderzoek dat voldoet aan wetenschappelijk-methodologische criteria (ET 3,6);
  • in het kader van dit theologisch onderzoek adequaat kwalitatieve onderzoeksmethoden kiezen die binnen de relevante theologische disciplines gehanteerd worden en deze voor dit theologisch onderzoek relevante methoden zelfstandig hanteren (ET 3,6);
  • op verantwoorde wijze voor het ontworpen theologische onderzoek binnen de gekozen methoden op passende wijze data verzamelen, analyseren en verwerken tot conclusies (ET 3,6);
  • op basis van deze kwalitatieve inhoudelijke analyse en synthese een bijdrage leveren aan nieuwe theorievorming dan wel aan het ontwikkelen van (christelijke) praktijken (ET 3,6);
  • deze onderzoeksresultaten presenteren door gebruik te maken van adequate middelen (ET 3,4,6).
3 Vakinhoud

De Bruijne definieert de theologie als ‘het beoefenen van een wetenschappelijke praktijk, die zich afspeelt in de bedding van het concrete leven van de christelijke gemeente’. Daarbij schetst hij enkele identiteitskenmerken, de vierde als volgt omschrijft: ‘Theologie is een activiteit van de tweede orde. Wetenschappelijk denken over God en over de kerkelijke praktijk volgt op het alledaagse denken bij alle christenen.’ Een systematisch theologische bezinning op elk thema denkbaar thema, zou in lijn met dit identiteitskenmerk horen te beginnen bij een reflectie op het alledaagse denken van christenen rond dit thema. Een mogelijke invulling van het specialisatieprogramma is een scriptie waarin een bescheiden praktijkonderzoek wordt uitgevoerd naar het functioneren van het thema en de beleving daaromheen in de praktijk van de gemeente. Dit keuzevak verschaft oriëntatie op en oefening in de belangrijkste onderzoekstechnieken die daarvoor gebruikt kunnen worden.

4 Werkvormen

Hoor- en werkcolleges gecombineerd met het uitvoeren van een theologisch kwalitatief-empirisch onderzoek. Het verzamelen en analyseren van kwalitatieve data. Het voorbereiden en uitvoeren van een mondelinge presentatie met voorlopige resultaten. Het schrijven van een schriftelijk onderzoeksrapport met definitieve resultaten.

5 Studielast

Contacturen: 18u (= 9 blokuren) Collegevoorbereiding: 46u

Zelfstudie: 104u

6 Toetsing

Dit vak bestaat uit twee beoordelingen:

  • Onderzoeksplan (waardering) t.w.v. 2 EC
  • Onderzoeksrapport en presentatie (cijfer) t.w.v. 4 EC

Het onderzoeksplan wordt beoordeeld in week 3 van periode C en moet voldoende zijn vóór aanvang van het onderzoek (go/no go). De voorlopige resultaten van het onderzoek worden mondeling gepresenteerd tijdens het laatste college in week 6 van periode D. Het definitieve onderzoeksverslag wordt ingeleverd in week 10 van periode D. De cijfers voor de tussenrapportage (presentatie) en eindrapportage (onderzoeksrapport) worden gemiddeld waarbij het cijfer voor de presentatie 1x meetelt en het cijfer voor het onderzoeksrapport 3x.

7 Literatuur
  • Graham, Elaine, Heather Walton, en Frances Ward, Theological Reflection: Methods (SCM Press, 2005 of nieuwer), 1-17.
  • Mortelmans, D., Handboek kwalitatieve onderzoeksmethoden. 4e herziene druk (Acco, 2013), hoofdstuk 5, 8, 11 en 12 (of in de nieuwste editie van 2020: hoofdstuk 4, 6, 8, 12 en 13).
  • Wisse, Maarten, en Johan Roeland. “Building Blocks for Developing a Research Question: The ABC-Model”. Teaching Theology & Religion 25, nr. 1 (2022): 22-33. .
  • Boeije, B., en I. Bleijenbergh, Analyseren in kwalitatief onderzoek: denken en doen (Boom, 2019).
  • Cameron, H., D. Bhatti, C. Duce, J. Sweeney, en C. Watkins, Talking About God in Practice (SCM Press, 2010).
  • Cameron, H., en C. Duce, Researching Practice in Ministry and Mission: A Companion (SCM Press, 2013).
  • Evers, J., Kwalitatief interviewen: kunst én kunde (Lemma, 2007 of nieuwer).
  • Evers, J., Kwalitatieve analyse (Boom Lemma, 2015 of nieuwer).
  • Ideström, Jonas, en Tone Stangeland Kaufman, red. What Really Matters: Scandinavian Perspectives on Ecclesiology and Ethnography (Pickwick Publications, 2018).
  • Kock, Jos de, en Mirella Klomp, Doing Research in Practical Theology (Routledge, 2025).
  • Saunders, M., Ph. Lewis en A. Thornhill, Methoden en technieken van onderzoek (Pearson Benelux, 2015).
  • Sensing, Tim, Qualitative Research: A Multi-methods Approach to Projects for Doctor of Ministry Theses (Wipf & Stock, 2011).
  • Verschuren, P., en H. Doorewaard, Het ontwerpen van een onderzoek (Boom Lemma, 2007 of nieuwer).
  • Ward, Pete, en Knut Tveitereid, red. The Wiley Blackwell Companion to Theology and Qualitative Research (Wiley-Blackwell, 2022).

Traject per afstudeerrichting (30 EC)

MTA programma Church and Mission in the West (MCMW)

Voor het volledige studieschema MCWM zie de elektronische leeromgeving Canvas. Idem voor het programma per Cursus.

* Gecombineerd met MTP-Miss (7,5 ec)

Cursustitels met codes en docenten:

Periode A: cursussen 1 ,3, 6

Summatieve toetsen
Naam Code Beoordeling Gewicht Vakbodem
Onderzoeksplan MTA-EMPA Waardering
Onderzoeksrapport incl. presentatie MTA-EMPB Cijfer 1 5.5
Totaal gewicht: 1 ✓